Felix Ugarte Elkartea en Facebook

marzo 23rd, 2011 by Felix Ugarte Elkartea

Felix Ugarte Elkartea ya tiene presencia desde hoy en Facebook, una red a nivel mundial en la cual no podemos pasar desapercibidos.Para los que andan todo el día por ahí metidos.

Felix Ugarte Elkartea

Saludos, a tod@s

Publicación en los Periódicos Noticias de Gipuzkoa y Diario Vasco

marzo 23rd, 2011 by Felix Ugarte Elkartea

Hoy nos han publicado en Noticias de Gipuzkoa un articulo interesante del trabajo que llevamos desarrollando en el barranco de Arritzaga en la Sierra Guipuzcoana de Aralar.

Video en el Diario Vasco

847071227001-hallados-testimonios-mineria-edad-bronce-sierra-aralar.html

Texto de Noticias de Gipuzkoa

Donostia. Se sabía que el valle de Arritzaga, en pleno corazón de la Sierra de Aralar, había albergado una intensa actividad minera hasta hace bien poco (1965). Pero no se conocía la antigüedad exacta de esos vestigios. Hasta que las prospecciones realizadas por los espeleólogos de la sociedad Félix Ugarte y los expertos de la Fundación Arkeolan han hallado “importantes testimonios” de minería de la Edad de Bronce Medio. Es decir, de hace unos 3.500 años, lo que convierte al yacimiento en el más antiguo de cuantos existen en Euskal Herria. El hallazgo fue calificado ayer de “gran nivel” por la directora del proyecto arqueológico, Mertxe Urteaga, y consta de manifestaciones de “gran complejidad técnica”: pozos, una galería de 50 metros de longitud y enormes zanjas de cientos de metros de desarrollo, entre otros. En estos puntos también se han hallado indicios de actividad de la época romana -cerámica- y de la Edad Media. En Buruntzusi Los responsables del estudio presentaron en Donostia los resultados de estas primeras exploraciones, realizadas en los últimos tres años, junto con la diputada foral de Cultura, María Jesús Aranburu. También participó en el acto Jesús Iñurrita, alcalde de Amezketa y vicepresidente de la Mancomunidad de Enirio-Aralar. Este último expresó “la enorme alegría” que ha supuesto para los amezketarras encontrar yacimientos prehistóricos en la zona minera perteneciente al municipio.

Galería minera en Arritzaga

Galería minera en Arritzaga

Txomin Ugalde, presidente de la Fundación Felix Ugarte, relató que las investigaciones comenzaron en el coto minero de Buruntzusi, con la colaboración de Arkeolan y la Diputación. Al principio se centraron en las excavaciones al aire libre que parecían sobresalir en el escarpado terreno. “Pero encontramos más”, afirmó. Tras una “intensa” labor de “prospección” y de “sondeos”, se toparon con unas estructuras que podrían pasar desapercibidas en un relieve cárstico como el de Aralar. Se trataba de unos “pozos de extracción” de mineral, unas zanjas que alcanzan los 450 metros de longitud y los seis metros de altura, y una galería que podría tener un desarrollo de hasta 100 metros. Asimismo, las mediciones revelaron que el suelo de Arritzaga contenía “nódulos” con “gran riqueza en cobre”, según explicó Ugalde. Los análisis por Carbono 14 realizados en la Universidad de Uppsala, en Suecia, confirmaron las sospechas iniciales: se trataba de minería de la Edad de Bronce, datada hace unos 3.500 años, época en la que se desarrolló la metalurgia de este material. “Las técnicas utilizadas eran muy depuradas, lo que da a entender que la explotación fue realizada por personas experimentadas y cualificadas. No era una extracción para la autosuficiencia de alguien, sino que se sacaba mucho material”. Esta reflexión de Ugalde se confirmó, además, con otro singular hallazgo: la cornamenta de un ciervo. Este utensilio, según mencionó el experto, ha aparecido en otros yacimientos prehistóricos, donde se utilizaba “para extraer el mineral tras calentar la piedra con fuego”. Entorno Mertxe Urteaga contextualizó que en el resto de la Península Ibérica solo existen unos pocos ejemplos, entre los que mencionó los de El Aramo (Asturias) y Huelva. En Europa, según detalló, los yacimientos mineros prehistóricos más importantes se sitúan en Gales, así como en Bulgaria y en Rumanía. Estos hallazgos, según interpretó la directora del Museo Oiasso, pueden ofrecer nuevos indicios sobre la historia del territorio y sobre la importancia que jugó la actividad minera en su desarrollo. Sin embargo, antes de seguir con las prospecciones, en su opinión, deberá realizarse una “planificación exhaustiva” de la metodología necesaria y del “peligro” existente en las inestables minas y zanjas de Arri-tzaga. Algo que se antoja dificultoso. “Después de tantos siglos, el yacimiento ha permanecido inalterado, algo que lo hace más interesante”, completó Ugalde.

Más info:

http://www.diariovasco.com/v/20110323/cultura/mineros-prehistoricos-amezketa-20110323.html

http://www.noticiasdegipuzkoa.com/2011/03/23/ocio-y-cultura/cultura/descubren-en-aralar-los-vestigios-mineros-mas-antiguos-del-pais-vasco

Pozalaguako Koba

marzo 17th, 2011 by Sabino

Joan den otsaileko 26 larunbatean, taldeko bost kide izan ginen koba turistiko honetan, espeleofotoko lagunekin batera, ACTE-kin (Asociación de cuevas turísticas española) daukagun argazki kontzertuari esker.

Egun osoa igaro genuen barnean bazkaltzera irtenda soilik, eta konturatu gabe ilundu zitzaigun argazki solasean.

400 metroko luzera du gutxi gorabehera eta Versalles gela izugarrian, 125m luzera, 70m zabalera eta 12m-ko altuerekin, argazki lanetan jardun ginen eten gabe.

Koba paregabea eta berezia, munduko estalaktita eszentrikoen kontzentrazio handiena barruan duena. Marrazki bitxiak osatzen dituzte nahastuz, norabide guztietan. Garai batean laku bat eduki zuen barruan, baina dagoeneko lehorra dago.

Barrunbea 1957an aurkitu zuten kasualitatez, inguruko harrobi baten lanengatik eta berritze prozesu baten ondoren, jendearentzat ikusgai jarri da, bere aberastasuna miresteko.

 

 

Argazki gehiago ikusteko aukera:

http://www.flickr.com/photos/rupo/sets/72157626068212721/show/

Entziako barrunbeak (1)

marzo 7th, 2011 by Sabino

Bi ibilbide zirkularrak aurkezten ditugu Entziako geografi karstikoan zehar, hainbat barrunbe kokapenen bila. Itaidan hasiko dena eta Opakuako mendatean bestea, hurrengo azalpen gisa.

Itaidako soroetatik aurrera eta errepidea ezkerraldean utziz, basoan sartzen gara eta malda txiki baten azpian azaltzen da lehenengo haitzuloa, Itaida 2. Garapen txikikoa, lehorra eta bizimodukoa. 1979an egindako aztarna batean, zeramika zatiak aurkitu ziren honen aterpean.

Pittin bat urrunago, harkaizpean topatzen gera Itaida 1 bigarren kobarekin, hemengo aztarnetan eskulaneko zeramikak aurkitu ziren baita hezurrak koskekin. Burdin Aroan, gela edo aterpe baten izaera ematen zitzaion, nahiz eta altura txikia eduki.

Jarraian eta lapiaz baten erdian, bloke baten oinean daukagu Trikuharriaren leizea, behera jotzen duen sarbide estua, zabaltzeko aurrerago eta zorua hostoz estalia.

Harrizko horma luze baten ondoan dioan pista jarraituz, eta hau gure eskuinaldean utziz, hainbat haitzulo txikien ondotik pasako gera, Gerezi haitzuloa eta leizea horien artean.

500m aurrerago, baina hormaz bestalde, Urgutxi edo Origutxi kobazulo ezaguna, 65m garapen eta 20m desnibelekin. Sartu ondoren, galeria bi adarretan banatzen da, ezkerrekoa laster hiltzeko eta eskuinekoa, sabai baxuko galeria jarraitu ondoren 15m-ko bertikal batera iristen da, “kortxoa kentzeko putzua” deitzen diotena , gorpuari jaisterakoan buelta osoa emanez blokeen kaos batera iristen dena. Galeria jarraituta, zintzilikario oso bitxia eta espeleotemaz apaindutako gela handian amaitzen da, naiz eta 5m-ko jarraipenik gabeko zulo bat aurkitu. Bertikaleko ezkerraldean beste aukera dago, 2 m-ko saltoa jaitsi daiteke galeri baten oinarrira iristeko, hau ere formazioz apaindua.

Orain, Ipar norabidea segituz, Igorita soroko leizea eta isurbidea topatuko ditugu, errekaren meandroa desagertzen den gunean. IM-ko norabiderantz berriro basora itzulita, leize batzuk topatuko ditugu, gehienak pago zuhaitz handien oinetan, lehen marka gorriak aurkitu arte eta Iguaran kobaren ahora eramaten gaituztenak. Sarrera hondorapen baten behealdean dago 20m-ko zabalera eta 8m-ko sakonerekin, lapiaz erraldoi batean kokatuta, Legaire larreetatik gertu. Entziako barrunbe luzeena da 2150m-rekin eta bigarrena desnibela kontuan hartuta -60m-rekin. Haitzuloaren ahoa bi sektore desberdinetan banatzen da, ibaiaz gora ala behera: Lehenengoaren sarbidea 5 x 2m-koa da eta gela handi batean uzten gaitu, kanpoko izpiekin argitua, metro batzuk barruago duen leize batengatik. Blokeen artean errekaraino jaisten da eta galeria berehala urperatuta geratzen da, guztiz 500m-ko garapenekin. Eta Ibaiez behera, barrunbearen zati erakargarrienean zalantzarik gabe, makurtuta sartuko gera galeri handi batera ibaiaren hasiera iritsi arte, hemendik aurrera urperatuta dagoen meandro batetik jarraitzen du, ur-jauzien bidez aintzirak lotuz. Txango hau beste baterako utziko degu, uda alderako agian.

Etengabe, ibilbidea mendebaldera joko degu Arnoko sakonen bila, eta orain hegoalderantz, abiapuntura arrimatuz, zutarri eder baten hondotik Errotaren leizera igoko gera lehenengo ibilbide zirkularrari amaiera emateko.

Bigarrena Opakuako mendatean hasten da, hegoaldeko norabidez eta errepidetik gertu, erraz aurkitzen da Las Latxas-en aterpea, 1990an egindako kata batean material litiko ugari azaldu zen, eta garai ezberdinetako babes-gela izan daiteke. 300m hegoalderago, leize asko kokatzen dira dolinen sakonetan, eta bereziena horien artean Larragorri izan daiteke.

Bi ibilbide hauek egun berean egin dira, kobazulo esanguratsuen barrualdeak bisitatzen. Penekin itxaron beharko degu gaurko koba batzuk hobeto ezagutzeko, batez ere Iguaranekoa, lehor denboraldian.